КБШ бойынша есеп: кім тапсырады, қалай толтырады және қандай айыппұлдар қарастырылған

Украинаның резиденті болып табылатын, шетелдік компанияны бақылайтын жеке немесе заңды тұлға Украинаның Салық кодексінде (СКУ) белгіленген бақыланатын шетелдік компанияларға (КБШ) қатысты қағидаларды орындауға тиіс. Алдымен салық резиденттігін анықтап, шетелдік бизнестегі үлестер мен нақты өкілеттіктерді тексеріңіз. Содан кейін бақылауға ие болу немесе одан айырылу туралы салық органына 60 күн ішінде хабарлау қажет пе екенін анықтап, әр КБШ бойынша тиісті декларациямен бірге жеке жылдық электрондық есеп дайындаңыз.

КБШ пайдасын салықтан босату есеп тапсыру міндетін жоймайды. Егер жылдық декларацияның мерзіміне дейін қаржылық есептілікті дайындау немесе түзетілген пайданы есептеу мүмкін болмаса, бақылаушы қысқартылған есеп тапсырады, ал толық есепті есепті жылдан кейінгі келесі күнтізбелік жылдың соңына дейін береді. Соғыс жағдайы кезінде жекелеген айыппұлдардан уақытша босату нақты шектермен шектеледі және соғыс жағдайы тоқтатылғаннан немесе күшін жойғаннан кейін алты ай ішінде міндеттерді орындау шартын қамтиды. Салық міндетін орындау мүмкін болмағандықтан бөлек босату үшін өтініш, дәлелдер және салық органының шешімі қажет.

КБШ-ны тексермес бұрын салық резиденттігін қалай анықтауға болады

Бұл мақалада бақыланатын шетелдік бизнеске қатысты Украинаның салық заңнамасы бойынша міндеттер түсіндіріледі. СКУ-дың 39².1.1–39².1.2 тармақшаларына сәйкес бақылаушы жеке немесе заңды тұлға — Украина резиденті болуы мүмкін. Жеке тұлға үшін кәсіпкер ретінде тіркелу бақылаушы болудың міндетті шарты емес.

СКУ-дың 14.1.213 тармақшасына сәйкес резиденттер қатарына Украина заңнамасына сай құрылған және қызмет жүргізетін заңды тұлғалар мен олардың оқшауланған бөлімшелері жатады; олардың Украинада немесе одан тыс жерде орналасқаны маңызды емес. Жеке тұлғаға қатысты Кодекс мән-жайларды мына ретпен тексеруді көздейді:

1. Тұрғылықты жері. Украинада тұрғылықты жері бар жеке тұлға осы өлшем бойынша резидент болып саналады.
2. Тұрақты тұратын жері. Шетелде де тұрғылықты жері болса, Украинада тұрақты тұратын жерінің бар-жоғы тексеріледі.
3. Өмірлік мүдделер орталығы. Екі мемлекетте де тұрақты тұратын жері болса, адамның жеке немесе экономикалық байланыстары қай елде тығызырақ екені анықталады.
4. Украинада болу. Өмірлік мүдделер орталығын анықтау мүмкін болмаса немесе ешбір мемлекетте тұрақты тұратын жері болмаса, салық жылы ішінде Украинада кемінде 183 күн болу өлшемі қолданылады. Келген және кеткен күндер есепке алынады.
5. Азаматтығы. Алдыңғы өлшемдер мәртебені анықтауға мүмкіндік бермесе, Кодекс Украина азаматын резидент деп таниды. Алдыңғы қағидалар бойынша мәртебесі анықталмаған азаматтығы жоқ адамға халықаралық құқық нормалары қолданылады.

Отбасы мүшелерінің тұрақты тұратын жері немесе адамның кәсіпкерлік субъектісі ретінде тіркелуі өмірлік мүдделер орталығын анықтаудың жеткілікті, бірақ жалғыз шарты емес болып саналады. 14.1.213 тармақшасы резидент деп танудың жеткілікті негізі ретінде Кодексте белгіленген тәртіппен Украинадағы негізгі тұрғылықты жерін дербес айқындауды немесе өзін-өзі жұмыспен қамтыған тұлға ретінде тіркелуді де жеке атайды. Электрондық резидент мәртебесін алу өздігінен өмірлік мүдделер орталығын анықтауға жеткілікті шарт емес.

Шетелде 183 күннен артық болу Украинадағы резиденттік мәртебесін тексеруді өздігінен аяқтамайды. Бұған дейінгі өлшемдерді, соның ішінде тұрғын үйді, отбасылық және экономикалық байланыстарды, өзін-өзі жұмыспен қамтыған тұлға ретінде тіркелуді ескеру қажет. Азаматтық та Кодексте белгіленген ретпен қолданылады.

Екі мемлекет те адамды өз резиденті деп таныса, Украинаның тиісті мемлекетпен жасасқан нақты халықаралық шартын қолдану керек: оның қолданыста екенін, қамтитын тұлғалар мен салықтарды, сондай-ақ резиденттікті анықтау қағидаларын тексеріңіз. СКУ-дың 3.2-тармағына сәйкес шарт қағидалары Кодекс қағидаларынан өзгеше болған жағдайда басым болады. Шарт бойынша тексерудің реті мен нәтижесі шарт мәтініне және адамның мән-жайларына байланысты; шетелдік салық органының анықтамасы басқа дәлелдермен бірге бағаланады.

14.1.213 тармақшасында заңға қайшы түрде басқа елдің азаматтығын да иеленетін Украина азаматына қатысты арнайы қағида бар: салық салу үшін Кодекс оны осы нормада көзделген шетелде төленген салықты есепке алу құқығынсыз Украина азаматы ретінде қарайды. Нақты жағдайда қолданылатын халықаралық шартты да ескеру керек.

Практикалық ұсыныс: КБШ-ны тексермес бұрын тұрғын үй, отбасы мүшелерінің тұрғылықты жері, жұмыс пен бизнес, шекарадан өту және шетелдік салық резиденттігі туралы құжаттарды жинаңыз. Тиісті кезеңге қатысты қандай мән-жайлар қорытындыны растайтынын тіркеңіз. Заңнамалық өлшемдер СКУ-дың 14.1.213 тармақшасы мен 3.2-тармағында көрсетілген.

Қандай үлес немесе өкілеттік тұлғаны бақылаушы етеді

СКУ-дың 39².1.2 тармақшасына сәйкес Украина резиденті мына өлшемдердің кемінде біреуіне сай болса, шетелдік заңды тұлға КБШ деп танылады:

• 50%-дан астам үлесі бар;
• 10%-дан астам үлесі бар, ал Украина резиденті болып табылатын бірнеше жеке және/немесе заңды тұлғаның жиынтық үлесі кемінде 50% құрайды;
• өзі немесе Украина резиденті болып табылатын үлестес тұлғалармен бірге нақты бақылау жүргізеді.

Шартты мысал. Бір-бірімен байланысты емес екі Украина резиденті шетелдік компанияның 25%-дан үлесіне ие, ал қалған 50%-ы резидент емес тұлғаға тиесілі. Әр украиналық қатысушының үлесі 10%-дан асады, ал олардың жиынтық үлесі 25% + 25% = 50%. Осы өлшем бойынша екеуі де бақылаушы болады. Мысалда үлестер мен өзге құқықтар СКУ-дың 39²-бабына сай тексерілген деп есептеледі. 2022–2023 есепті жылдары төменде көрсетілген жеке шек қолданылды.

Жанама иеленуді қалай есепке алу керек

Үлесті тексеру үшін меншік құрылымын толық қарау қажет. СКУ-дың 39².1.3–39².1.4 тармақшалары дауыс беру құқықтарын, пайдаға құқықтарды, оны бөлуді бұғаттау және тарату кезіндегі активтерге құқықтарды есепке алады. Егер жеке тұлғаның дауыс беру, пайда алу және пайданы бөлуді бұғаттау құқықтарының көлемі әртүрлі болса, үлесті анықтау кезінде тиісті мәндердің ең үлкені алынады.

Бір тізбектегі жанама үлестер көбейтіледі, ал әртүрлі тізбектер бойынша нәтижелер қосылады. Сонымен бірге Кодекс жанама иеленуді есептеудің арнайы қағидасын белгілейді: бір немесе бірнеше тізбек арқылы нақты иелену 50%-дан асса, жеке тұлға тізбектегі тиісті заңды тұлғаның 100% иесі деп есептеледі. Келесі заңды тұлғаға қатысты нақты бақылау да 100% ретінде есепке алынады. Есепке үлестес тұлғалардың құқықтары мен нақты иесінің мүддесі үшін әрекет ететін тұлғалар арқылы иелену кіреді.

Практикалық ұсыныс: меншік иеленудің барлық тізбегін көрсететін сызба жасап, үлестерді, дауыс беру құқықтарын, пайдаға құқықтарды және нақты бақылау негіздерін белгілеңіз. Арнайы қағидаларды тексермей пайыздарды көбейту қате нәтиже беруі мүмкін.

Украиналық заңды тұлға арқылы иеленуге қатысты ерекшелік бар. Тиісті заңды тұлға — Украина резиденті өзі бақылаушы болып, КБШ-ның түзетілген пайдасына салық салу міндеті соған жүктелсе, сол тұлға арқылы иеленуге байланысты тұлға бақылаушы деп танылмайды. Бақылаудың өзге негіздері болса, олар бөлек тексеріледі.

39².2.1 тармақша үлесті кемінде 25% мөлшерінде бірлесіп иеленуді немесе бақылауды жеке реттейді. Тиісті тұлғалардың ешқайсысы мұндай үлестің барлығына бақылаушы екенін өзі айқындамаса, осы тұлғалар әрқайсысының үлесі 25%-ға жететін-жетпейтініне қарамастан, тең үлестермен бақылаушы деп танылады.

Нақты бақылауды қалай тексеруге болады

СКУ-дың 39².1.6 тармақшасындағы нақты бақылау компанияның мәмілелеріне, активтеріне, пайдасына немесе қызметін тоқтатуына елеулі не шешуші ықпал ету мүмкіндігін білдіреді; мұндай ықпалдың заң жүзінде қалай рәсімделгені маңызды емес. Ол, атап айтқанда, мына мән-жайлар бойынша анықталады:

• тұлға басқару органдарына міндетті нұсқаулар береді;
• тұлға басшылық кейін тек ресми түрде бекітетін немесе қосымша бекітусіз орындайтын шарттардың елеулі талаптарын келіседі;
• тұлғаның басқару органдарымен алдын ала келісусіз жасалатын елеулі мәмілелерге бір жылдан астам мерзімге берілген сенімхаты бар;
• тұлға компанияның банктік шоттары бойынша операциялар жүргізеді немесе оларға тосқауыл қоя алады;
• компания шот ашқан кезде тұлға оның құрылтайшысы, бенефициары немесе нақты пайда алушысы ретінде көрсетілген. Егер компания активтері заңды тұлға мәртебесі жоқ трасттың, қордың, мекеменің немесе басқа құрылымның активтерінің құрамына кіріп, осы тұлға сол құрылымның құрылтайшысы, бенефициары немесе нақты пайда алушысы болса, бұл мән-жай қолданылмайды.

Тізім толық емес. Сондықтан сенімхаттарды, банктік өкілеттіктерді, шарттарды және шешімдерді іс жүзінде келісу тәртібін қатысушылар тізілімімен бірге тексеруді ұсынамыз.

Директордың немесе өзге лауазымды тұлғаның құрылтай құжаттарына сәйкес міндеттерін орындауы ерекшелікке жатады. Ерекшелік Кодексте аталған құқық, аудит, бухгалтерлік есеп және сенімгерлік басқару мамандарын да қамтиды; олар компанияның мүддесі үшін кәсіби стандарттарды сақтай отырып жұмыс істеуге тиіс. Егер олар жеке тұлғаның пайдасы мен мүддесі үшін әрекет етіп, оның міндетті нұсқауларын орындаса, нақты бақылаушы сол жеке тұлға деп есептеледі. Салық органы осы негізде оған міндеттеме немесе айыппұл есептеген жағдайда, нақты бақылауды дәлелдеу міндеті салық органына жүктеледі; шешімге шағым беруге болады.

Трасттар, серіктестіктер мен қорлар: қашан бөлек тексеру қажет

СКУ-дың 39².1.1 тармақшасына сәйкес көзделген жағдайларда заңды тұлға мәртебесі жоқ шетелдік құрылымдар КБШ-ға теңестіріледі. Оларға қатысушылардың, құрылтайшылардың немесе өзге пайда алушылардың мүддесі үшін кіріс алуға құқығы бар серіктестіктер, трасттар, қорлар және басқа құрылымдар кіруі мүмкін. Құрылымның заңды тұлға мәртебесінің бар-жоғы тиісті шетелдік юрисдикцияның заңнамасы бойынша анықталады.

Егер құрылым активтерінің ішінде компаниядағы үлес болса, 39².1.5 тармақша жалпы қағида бойынша осы үлестің иесі деп траст құрылтайшысын, қордың, мекеменің немесе басқа құрылымның мүліктегі үлесінің иесін, сондай-ақ толық немесе шектеулі жауапкершілігі бар серіктестіктің қатысушысын таниды.

Трасттың, мекеменің немесе өзге құрылымның құрылтайшысына қатысты 39².1.5.1 тармақша мына шарттардың барлығы бір уақытта орындалған жағдайда ерекшелік белгілейді:

• құрылтайшының өз пайдасына табыс төлеу жөнінде тікелей немесе жанама түрде билік етуге құқығы жоқ;
• құрылтайшының құрылым табысына тікелей немесе жанама түрде билік етуге құқығы жоқ;
• құрылтайшы құрылым жұмыс істеп тұрған кезде немесе ол таратылғанда не тоқтатылғанда өзі берген мүлікті қайтарып алуға құқылы емес;
• құрылтайшы құрылымды өзі немесе басқа бенефициарлармен не пайда алушылармен бірге тоқтатуға құқылы емес;
• құрылтайшы нақты бақылау жүргізбейді.

39².1.5.3 тармақша құрылымды құрғаны туралы хабарламамен бірге осы шарттарға сәйкестігін растайтын құжаттарды ұсынуға мүмкіндік береді. Кодекс үш баламаны қарастырады: басқарушының хабарламасы; траст келісімінен үзінді; немесе дискрециялық қайтарымсыз траст құрылған елдің заңнамасына негізделген, құрылтайшының атына берілген құқықтық қорытынды.

Басқарушының хабарламасы құрылтайшыда тиісті құқықтардың жоқ екенін және басқарушының реттелетінін немесе лицензиясы барын растауға тиіс. Егер басқарушы реттелмесе әрі лицензиясы болмаса, оны реттелетін немесе лицензияланған әкімші әкімшілендіретіні туралы мәлімет қажет. Траст келісімінен алынған үзіндіде құрылтайшы, басқарушы, протектор және тағайындалған болса бенефициарлар туралы мәлімет, сондай-ақ нормада көзделген құрылтайшы құқықтарының жоқтығы көрсетілуге тиіс.

Дискрециялық қайтарымсыз трастқа арналған құқықтық қорытындыны заңгерлік немесе адвокаттық қызмет көрсетуге құқығы бар және міндетті лицензиялауға не реттеуге жататын заң фирмасы немесе басқа тұлға беруі керек. Әр балама үшін Кодекс тиісті тұлғалардың қолтаңбаларын нотариаттық куәландыру және құжатты тиісінше заңдастыру талаптарын белгілейді. Басқарушы жыл сайын құрылтайшыға шарттардың сақталуы туралы жазбаша растау береді; оны кейін салық органына талап бойынша ұсыну үшін сақтау керек. Құрылтайшының шарттарға сай емес екенін дәлелдеу міндеті салық органына жүктеледі.

Құрылтайшы болып табылмайтын тұлға да үлес иесі деп танылуы мүмкін. 39².1.5.2 тармақшасына сәйкес төмендегі негіздердің біреуі жеткілікті: табысты есептеу мен төлеуді талап етуге заң жүзіндегі немесе іс жүзіндегі құқық; мүлікке тікелей немесе жанама түрде билік ету құқығы; тұлғаның ерік білдіруінсіз тоқтатылу нәтижесінде алған жағдайды қоспағанда, тарату немесе тоқтату кезінде мүлікті алу құқығы; немесе нақты бақылау.

Заңды тұлға мәртебесі жоқ құрылымға қатысты нақты бақылау активтер басқарушыларының шешімдеріне шешуші ықпал жасауды немесе жасау мүмкіндігін, басқарушыларды ауыстыру туралы шешім қабылдау құқығын, сондай-ақ заңнамаға немесе құрылымның құрылтай құжаттарына сәйкес пайданы бөлу жөніндегі шешімдерге шешуші ықпал жасауды не жасау мүмкіндігін қамтиды.

39².5.7 тармақшасын да бөлек тексеріңіз. Ол халықаралық стандарттар бойынша құрылымға жеке қаржылық есептілік жасауды және оның түзетілген пайдасын есептеуді талап етеді, бірақ екі ерекшелік қарастырады: бақылаушы тиісті мүліктік құқықтарды жеке өзі иеленіп, құрылым арқылы алған табысты өз декларациясында көрсетеді; немесе тікелей иесі — құрылымнан түскен пайданы өзінің қаржылық есептілігінде есепке алған КБШ.

39².5.7 тармақшасы бойынша бақылаушы құрылымның жеке қаржылық есептілігін жасауға міндетті болса, салық салу мақсатында ол құрылым КБШ-ға теңестіріледі. Жылдық есепті дайындамас бұрын екі ерекшелікті ескере отырып, осындай міндеттің туындайтынын анықтаңыз. Құрылым туралы хабарлау міндетін бөлек тексеріңіз.

60 күн ішінде хабарламаны қашан және қалай тапсыру керек

СКУ-дың 39².5.5 тармақшасындағы хабарлама нақты оқиғаға байланысты. Шетелдік заңды тұлға бойынша тікелей немесе жанама үлеске ие болу не нақты бақылауды бастаудың нәтижесінде резидент бақылаушы болған жағдайда хабарлама қажет. Үлесті иеліктен шығару немесе нақты бақылауды тоқтату нәтижесінде осы мәртебеден айырылған кезде де хабарлау қажет.

Заңды тұлға мәртебесі жоқ құрылымға қатысты норма құрылымды құруды, активтердегі, табыстағы немесе пайдадағы үлеске мүліктік құқық алуды, таратуды немесе осындай құқықтарды иеліктен шығаруды бөлек қамтиды. Хабарлама тиісті оқиғадан бастап 60 күн ішінде салық органына жіберіледі. 39².4.2.2 тармақшасына сай келетін жария КБШ-ға ерекшелік көзделген; биржа мен листинг талаптары пайдадан босату туралы бөлімде түсіндіріледі.

Хабарлама нысаны мен оны жіберу тәртібі Украина Қаржы министрлігінің 22.09.2021 жылғы № 512 бұйрығымен бекітілген. № 512 Тәртібінің 6–8-тармақтарына сәйкес резидент жеке немесе заңды тұлға хабарламаны электрондық түрде негізгі тіркелген жеріндегі салық органына жібереді. Оқиға бірнеше шетелдік тұлғадағы үлестерге немесе құқықтарға қатысты болса, олардың әрқайсысы бойынша бөлек хабарлама беріледі.

Практикалық ұсыныс: меншік өзгергенде оқиға күнін, негіз болған құжатты, өзгеріске дейінгі және кейінгі үлесті, нақты өкілеттіктерді және хабарлау қажет пе деген қорытындыны тіркеңіз. Шартқа қол қою мен құқықтардың ауысуы әр күнге келсе, мәміле құжаттарына сүйеніп заңдық маңызы бар күнді анықтаңыз. Бекітілген нысанды толтырып, оған қол қойып, электронды түрде жіберіңіз; содан кейін құжат пен түбіртектерді сақтаңыз.

№ 512 Тәртібінің 10-тармағында хабарламаны қабылдамау негіздері көзделген: бақылаушының салық есебінде тұрмауы; заңды тұлғаның тоқтатылуы немесе жеке тұлғаның кәсіпкерлік қызметінің тоқтатылуы мемлекеттік тіркелгені туралы мәліметтердің алынуы; қайтыс болуына байланысты қол қоюшы бақылаушының салық нөмірінің жабылуы. Қабылдамау туралы жауап алсаңыз, онда көрсетілген негізді және оған себеп болған тіркеу мәліметтерін тексеріңіз.

Хабарлама мен жылдық есеп — бөлек міндеттер. Бақылауға ие болғаны туралы хабарлағаннан кейін жылдық есепті ұйымдастыру керек. Есеп тапсыру да тиісті оқиға туралы хабарлау міндетін жоймайды.

Жеке және заңды тұлғалар үшін жылдық есеп мерзімдері

СКУ-дың 39².5.1–39².5.2 тармақшаларына сәйкес есеп бақылаушының тиісті жылдық декларациясымен бір уақытта электронды түрде тапсырылады. Есепті кезең — күнтізбелік жыл немесе күнтізбелік жыл ішінде аяқталатын КБШ-ның басқа есепті кезеңі. Әр КБШ үшін бөлек есеп жасалады.

СКУ-дың 49.20-тармағына сәйкес декларацияны тапсырудың соңғы күні демалыс немесе мереке күніне түссе, мерзім келесі операциялық күнге ауыстырылады. № 254 бұйрықпен бекітілген Тәртіптің I бөлімінің 11-тармағы есептерге де осындай қағида белгілейді. Жұмыс күнтізбесінде есепті кезең мен есеп іс жүзінде берілетін жылды бөлек көрсетіңіз.

Қысқартылған есеп қашан тапсырылады

Егер декларация тапсырудың соңғы мерзіміне дейін бақылаушы КБШ-ның қаржылық есептілігін дайындай алмаса және/немесе түзетілген пайданы есептей алмаса, СКУ-дың 39².5.4 тармақшасы қысқартылған есеп тапсыруды көздейді. Онда компанияны сәйкестендіру деректері, бақылаушының үлесі және жанама иелену құрылымы қамтылады.

Қысқартылған есептен кейін толық есепті есепті жылдан кейінгі күнтізбелік жылдың соңына дейін тапсыру керек. Оның деректері жеке тұлғаның жалпы салық салынатын кірісін немесе заңды тұлғаның салық салу объектісін арттырса, сол жылдың соңына дейін түзетілген жылдық декларация беріледі. 39².5.4 тармақшасына сәйкес мұндай түзету кезінде айыппұлдар және/немесе өсімпұл қолданылмайды. Бұл қағида бақылаушылардың екі санатына да қолданылады.

Мерзімді қолданудың шартты мысалы. Бақылаушы 2025 жылға қысқартылған есепті тиісті жылдық декларацияның мерзімінде тапсырды. Толық есепті ол 2026 жылғы 31 желтоқсанға дейін тапсыруға тиіс. Егер толық есептеу мәлімделген салық салынатын кірісті немесе салық салу объектісін арттырса, түзетілген декларацияны да 2026 жылғы 31 желтоқсанға дейін беру керек.

СКУ-дың 170.11.2 тармақшасында шетелдік табыс пен шетелде төленген салық туралы дұрыс рәсімделген құжаттардың болмауына байланысты жеке тұлғаның декларация мерзімін есепті жылдан кейінгі жылдың 31 желтоқсанына дейін шегеру туралы өтініші бөлек қарастырылады. Бұл норманың өз шарттары бар. Қаржылық есептілік немесе КБШ пайдасының есебі болмаған жағдайда 39².5.4 тармақшасының арнайы қағидасын тексеру керек.

2022–2023 жылдардағы есептер үшін нені ескеру қажет

Осы кезеңдерге арналған есептерді берсеңіз немесе түзетсеңіз, СКУ-дың XX бөлімінің 10-кіші бөлімінің 54-тармағын қолданыңыз:

• алғашқы есепті жыл — 2022 жыл; қаржы жылы күнтізбелік жылдан өзгеше болса, 2022 жылы басталған кезең есепті кезең болады;
• бақылаушылар 2022 жылғы есепті 2023 жылғы жылдық декларациямен бірге тапсыруға және тиісті салық салынатын түзетілген пайданы айыппұлдар және/немесе өсімпұлсыз оның көрсеткіштеріне қосуға құқылы болды;
• резиденттердің жиынтық иеленуі кемінде 50% болатын жағдай үшін 2022–2023 жылдары жеке шек 25% және одан жоғары болды;
• 39².3.2.1–39².3.2.4 тармақшалары бойынша түзетулер 2023 жылғы 1 қаңтардан басталатын есепті кезеңдерге қолданылады;
• 2022–2023 жылдардың нәтижелері бойынша КБШ пайдасын анықтау мен есептеу кезінде 39²-бап талаптарын бұзғаны үшін айыппұлдар мен өсімпұл қолданылмайды.

54-тармақ осы жылдардың нәтижелері бойынша 39²-бапқа байланысты бұзушылықтар үшін әкімшілік және қылмыстық жауаптылық қолданбауды да көздейді. Осы жылдар бойынша алынған ақпарат пен құжаттарға қолжетімділік шектеулі: оларды нормада көрсетілген тәртіппен талап етуге немесе құқық қорғау органдарына беруге болмайды, сондай-ақ қылмыстық іс бойынша дәлел ретінде пайдаланылмайды. Бұл қағидаларды 72-тармақпен бірге ескеріңіз; олар тиісті есептерді дайындау міндетін жоймайды.

КБШ пайдасы салықтан қашан босатылады

Практикалық ұсыныс: босату шарттарын бір бақылаушының барлық КБШ-ларының жиынтық кірісінен тексеруді бастаңыз. СКУ-дың 39².4.2.1 тармақшасына сәйкес, барлық кіріс көздерінен алынған барлық КБШ-ның қаржылық есептілік бойынша жиынтық кірісі есепті кезеңнің соңындағы жағдай бойынша 2 миллион еуро баламасынан аспаса, босату қолданылады. Салыстыру кезінде бақылаушының үлесіне пропорционал табыс қана емес, компаниялардың толық табысы алынады.

Шартты мысал. Еуро баламасына тиісінше келтірілгеннен кейін бірінші КБШ кірісі 1,3 миллион еуро, екіншісінікі — 0,9 миллион еуро болды делік. Барлығы 2,2 миллион еуро. Жиынтық кіріс өлшемі орындалмағандықтан, әр компания үшін босатудың басқа негіздерін тексеру керек.

Шетелдік юрисдикциямен жасалған шарт және мөлшерлеме немесе кіріс құрылымы

СКУ-дың 39².4.1 тармақшасына сәйкес, Украина мен КБШ юрисдикциясы арасында қосарланған салық салуды болдырмау немесе салық ақпаратымен алмасу туралы шарт қолданыста болуға тиіс. Сонымен бірге төмендегі шарттардың кемінде біреуі орындалуы керек:

• КБШ пайда салығын СКУ-дың 136.1-тармағындағы негізгі украиналық мөлшерлемеден төмен емес немесе одан бес пайыздық тармақтан артық төмен емес тиімді мөлшерлеме бойынша іс жүзінде төлейді;
• пассивті кірістердің үлесі КБШ кірісінің жалпы көлемінің 50%-ынан аспайды.

Тиімді мөлшерлеме қаржылық есептілік бойынша анықталады: пайда салығын төлеу шығыстары тиісті күнтізбелік жылдағы салық салуға дейінгі пайдаға бөлініп, 100%-ға көбейтіледі. Салық шығыстарының егжей-тегжейін және салықтың іс жүзінде төленгенін растайтын құжаттарды алуды ұсынамыз: шетелдегі номиналды мөлшерлеменің өзі барлық шарттың орындалғанын растамайды.

Пассивті кірістер 50%-дан асса, төмендегі екі талап бір уақытта орындалғанда олар белсенді деп танылады: компания тиісті кірісті беретін операцияларда елеулі функцияларды іс жүзінде атқарады, тәуекелдерді көтереді және активтерді пайдаланады; компанияда қажетті ресурстар — білікті персонал, меншігіндегі немесе пайдалануындағы негізгі құралдар, жеткілікті меншікті капитал бар. Осы босату негізін қолдану үшін 39².4.1 тармақшасының шарттық талабы да сақталады.

Жария компанияның босатылуын қалай тексеруге болады

СКУ-дың 39².4.2.2 тармақшасы акциялары немесе үлестері танылған қор биржасында айналыста болатын жария КБШ үшін дербес босату негізін көздейді. Бұл норманы қолдану үшін екі талап орындалуы керек: биржа Үкімет бекіткен тізімде болуы, ал компанияның акциялары немесе үлестері дәл сол биржаның листингіне енгізілуі тиіс. Тізім мен листинг талабы Украина Министрлер Кабинетінің 16.12.2020 жылғы № 1275 қаулысының 1–2-тармақтарында бекітілген.

Практикалық ұсыныс: бекітілген тізімнен биржаның дәл атауын тексеріп, тиісті кезеңде компанияның нақты акциялары немесе үлестері листингке енгізілгенін растайтын құжатты сақтаңыз. 60 күндік хабарламаға қатысты ерекшелік те осы жария КБШ санатына сілтеме жасайтындықтан, оған да екі талапты тексеру керек. Компанияның жария деп аталуына сүйенудің өзі жеткіліксіз.

Босату осындай жария КБШ-ның шоғырландырылған қаржылық есептілігіне енгізілген барлық КБШ-ны және одан алынған дивидендтер бөлігінде басқа үлестес шетелдік компанияларды да қамтиды. Осы қағида бойынша босатылған КБШ жария емес басқа КБШ-ға дивиденд төлесе, алушы оларды жалпы негізде түзетілген пайдаға қосады. Топ компаниясына босатудың қолданылуын оның нақты негізі бойынша тексеру қажет; бұл компанияның хабарламаға қатысты ерекшелік үшін жария мәртебесі барын өздігінен растамайды.

Қайырымдылық компаниялары және босатудан кейінгі міндеттер

39².4.2.3 тармақшасы өз юрисдикциясының заңнамасына сәйкес қайырымдылық қызметін атқаратын және құрылтайшыларға немесе қатысушыларға кіріс бөлмейтін КБШ үшін дербес босату негізін көздейді. Қызмет сипаты мен кірісті бөлмеу шектеуінің екеуін де тексеру қажет.

39².4.3 тармақшасына сәйкес пайданы босату 39².3.2 тармақшасындағы түзетулерді есептеу міндетін жояды. Сонымен бірге бақылаушы жылдық есеп беріп, босату негізін көрсетеді және қаржылық есептілікті шетелдік юрисдикцияда кейінірек дайындау мерзіміне қатысты арнайы қағиданы ескере отырып, есептілікті қосады. Босатудан ерікті түрде бас тартуға есеппен бірге берілетін еркін нысандағы өтініш арқылы жол беріледі.

Жеке тұлға өзі нақты алған шетелдік дивидендтерден төленетін салықтарды бөлек анықтайды: КБШ-ның түзетілген пайдасын босату мұндай төлемнен автоматты түрде босатпайды. Шетелдік дивидендтерге қатысты 170.11.1 және 167.5.4 тармақшалары жеке тұлғалардың табыс салығын (ЖТС) 9% мөлшерлеме бойынша белгілейді; әскери алым тиісті кезеңнің қағидалары бойынша анықталады.

Босату талаптары СКУ-дың 39².4-тармағында белгіленген. Әр компания үшін таңдалған негіздің есебін және растайтын құжаттар тізімін рәсімдеуді ұсынамыз.

Қандай қаржылық есептілік дайындау керек

Есептеудің бастапқы негізі — КБШ-ның шоғырландырылмаған қаржылық есептілігі бойынша салық салуға дейінгі пайда. Қаржы жылы күнтізбелік жылдан өзгеше болса, тиісті күнтізбелік жылда аяқталған кезеңдер алынады. Есептілік КБШ қолданатын стандарттарға және оның юрисдикциясында белгіленген мерзімдерге сай жасалады.

Шетелдік заңнама қаржылық есептілікті талап етпесе, СКУ-дың 39².3.1 тармақшасына сәйкес бақылаушы оны халықаралық қаржылық есептілік стандарттары (ХҚЕС) бойынша жасауды қамтамасыз етуге тиіс. Жергілікті міндеттің болмауы украиналық есеп үшін қаржылық көрсеткіштерді алу қажеттігін жоймайды.

Толық есепке қаржылық есептіліктің тиісінше куәландырылған көшірмелерін міндетті түрде қосады. Бұл талап СКУ-дың 39².5.2 тармақшасы мен № 254 Тәртібінің IV бөлімінің 2-тармағында бар. Тәртіп мұндай куәландырудың жеке әмбебап рәсімін белгілемейді. Нақты көшірмелерді рәсімдеудің тиісті жолын тапсыруға көмектесетін маманмен алдын ала анықтап, түпнұсқаларды сақтауды ұсынамыз.

Шетелдік юрисдикция белгілеген қаржылық есептілікті дайындаудың соңғы мерзімі Украинаның жылдық декларация мерзімінен кейін болса, 39².5.2 тармақшасы осы көшірмелерді келесі есепті кезең декларациясымен бірге беруге рұқсат етеді. Бұл қағида қаржылық есептілікті қосу мерзімін ауыстырады. Толық есепке деректер болмаған жағдайда қысқартылған есеп туралы 39².5.4 тармақшасы бөлек қолданылады.

Аудиторлық қорытынды әр есепке міндетті қосымша емес. 39².3.1 тармақшасына сәйкес қаржылық есептіліктің дұрыстығына күмән туған жағдайда салық органы оны тиісті кезең аяқталғаннан кейін 15 айдан ерте емес талап ете алады. Қорытындыны тиісті шетелдік юрисдикцияда аудит жүргізуге уәкілетті аудиторлық компания беруі керек; ол теріс қорытынды болмауға және қорытынды беруден бас тартуды қамтымауға тиіс.

Тексеру кезінде құжаттардың дұрыстығына немесе толықтығына күмән болса не олардың толық жинағы берілмесе, 39².6.4.3 тармақшасы бойынша аудиторлық қорытынды талап етілуі мүмкін. КБШ-ның қаржылық нәтижелерін растайтын тиісті қорытынды салық салуға дейінгі пайданы анықтауға және түзетілген пайданы есептеуге жеткілікті құжат болып табылады. Бұл жағдайда салық салуға дейінгі пайданы растау үшін қосымша құжаттар қажет емес.

Түзетілген пайданы қалай есептеу керек

Егер босату қолданылмаса, салық салуға дейінгі бухгалтерлік пайданы СКУ-дың 39².3-тармағына сәйкес тексеріңіз. Жұмыс есебі үшін қаржылық есептілік көрсеткіші, түзетудің заңдық негізі, өзгеріс сомасы және растайтын құжат бағандары бар кесте жасауды ұсынамыз.

Жекелеген операциялар мен шығыстарға мына қағидалар қолданылады:

• Бағалы қағаздар мен корпоративтік құқықтар. Оларды иеліктен шығарудан түсетін нәтиже бөлек есептеледі. Теріс нәтиже кейінгі кезеңдердегі тиісті операцияларға ауыстырылады; оң нәтиже белгіленген қағидалар бойынша қаржылық нәтижеге қосылады. Кодекс белгілі бір шығындар мен құнсыздану нәтижелерін де алып тастайды.
• Ұзақ мерзімді активтер. Құнсызданудан болған шығыстар активтерді сату немесе иеліктен шығару кезінде не қосымша бағалау жасалғанда, оның сомасы шегінде есепке алынады.
• Пайыздар. Борыштық міндеттемелер бойынша шығыстар тиісті кезеңдегі салық салуға дейінгі қаржылық нәтиже, қаржылық шығыстар және амортизация сомасының 30%-ы шегінде есепке алынады.
• Резервтер мен берешек. Белгілі резервтерді құруға арналған шығыстар мен оларды тарату нәтижесіндегі кірістер есепке алынбайды. Үмітсіз берешекті есептен шығаруға СКУ-дың 14.1.11 тармақшасындағы белгілерге сай болғанда жол беріледі.
• Белгілі резидент еместермен операциялар. Кірістер мен шығыстар «тәуелсіз тараптар қағидасы» бойынша тексеріледі, яғни салыстырмалы операцияларда тәуелсіз тараптар қолданатын талаптар ескеріледі.

Пайыздарға қатысты арнайы ерекшеліктер бар. Тәуелсіз нарықтық шарттар деңгейінен асатын шығыстардың бөлігі 39².3.2.4 тармақшасына сәйкес тексеріледі; 30% шектеу осындай шарттарға сай бөлікке қолданылады. Кодексте айқындалған, Украина резиденті болып табылатын үлестес тұлғаны кейін несиелендіру үшін алынған сыртқы қарыз бойынша пайыздарға қатысты бөлек ерекшелік бар: көзделген қарыз көзі және мөлшерлемелер айырмасының 50 базистік тармақтан, яғни 0,5 пайыздық тармақтан аспауы қажет. Қарыз көзі тиісті Үкімет тізіміндегі шетелдік биржада борыштық бағалы қағаздарды орналастыру немесе үлестес емес тұлғадан алынған кредит болуы мүмкін.

39².3.2.4 тармақшасына сәйкес тиісті операциядан алынған кіріс нарықтық деңгей мен төмендетілген кіріс арасындағы айырмаға ұлғайтылады. Егер шығыстар нарық деңгейінен жоғары болса, түзетілген пайда осы айырмаға арттырылады. Контрагент басқа КБШ болған жағдайда, сол КБШ осы нормада көзделген пропорционалды мөлшерге өзінің қаржылық нәтижесін азайтуға құқылы.

Сондай-ақ сол бақылаушының басқа КБШ-сына қатысудан түскен кірістер мен дивидендтер, Украинадағы тұрақты өкілдік пайдасы және украиналық заңды тұлғаларға қатысудан түскен кірістер тексеріледі. 39².3.2.5–39².3.2.7 тармақшаларында олар үшін жекелеген азайтулар көзделген.

Түзетілген пайда әр КБШ бойынша бөлек анықталады. Бір компанияның залалы басқа компанияның пайдасын азайтпайды, бірақ сол компанияның кейінгі жылдардағы пайдасын азайтуы мүмкін. Бақылаушының салық салу объектісіне тиісті есепті кезеңнің соңғы күніндегі үлесіне пропорционал түзетілген пайда бөлігі қосылады. Жеке тұлғада бұл жалпы жылдық салық салынатын кіріс болады, ал заңды тұлғада — пайда салығының салық салу объектісін арттырады. Бір бақылаушының салық салу объектісіне қосылған пайда басқа бақылаушының объектісіне қайталап қосылмайды.

Шетелдік салық органы кейін қаржылық есептілік бойынша КБШ-ның салық салуға дейінгі кірісін немесе пайдасын түзетсе, 39².3.6 тармақшасы бақылаушыны Украинада салық салынатын түзетілген пайданы қайта есептеп, қаржылық санкцияларсыз түзетілген декларация беруге міндеттейді. Украина салық органының сұрауы бойынша мұндай түзетуді растайтын куәландырылған құжат көшірмелері сұрауды алған күннен бастап 15 жұмыс күні ішінде беріледі.

Жеке тұлға қандай салықтарды есептейді

СКУ-дың 170.13.1 тармақшасына сәйкес бақылаушының жалпы салық салынатын кірісіне қосылуға тиіс КБШ пайдасының бөлігіне жеке тұлғалардың табыс салығы 18% мөлшерлемемен салынады. Пайданың іс жүзінде бөлінуі мен алынуы 170.13-тармақ қағидалары бойынша мөлшерлемені өзгертуі мүмкін.

167.5.4 тармақшасына сәйкес 9% мөлшерлеме негізгі 18% мөлшерлеменің жартысын құрайды. Бөлу қағидалары іс жүзінде алынған ақшаға, соның ішінде жанама иелену тізбегі арқылы алынған сомаға қолданылады. Бөлу туралы шешімдер мен банктік растауларды сақтап, әр төлемді пайданың нақты кезеңімен байланыстыруды ұсынамыз.

КБШ төлеген салықты қалай есепке алуға болады

170.13.2.4 тармақшасына сәйкес бөлінген немесе бөлінбеген пайдадан есептелген ЖТС сомасын құжатпен расталған, КБШ іс жүзінде төлеген корпоративтік немесе соған ұқсас салық сомасына, оның ішінде нормада көзделген төлем көзінен ұсталатын салықтарға азайтуға болады.

Азайту үшін тиісті есепті кезеңнің нәтижелері бойынша іс жүзінде төленген салық алынады; корпоративтік немесе соған ұқсас салық осы кезең ішінде төленуге тиіс. Сома есепте көрсетілген бақылаушы үлесіне пропорционал анықталады. Азайту осы КБШ пайдасына қатысты оның ЖТС міндеттемесінен аспауға тиіс. Растайтын құжаттардың көшірмелері декларациямен бірге беріледі.

Украиналық компаниялардан түскен дивидендтерді қалай есепке алу керек

170.13.3 тармақшасына сәйкес КБШ тікелей немесе бақыланатын компаниялар тізбегі арқылы алған украиналық заңды тұлғалардың дивидендтері бақылаушыға тікелей түскен деп есептеледі. Бақылаушы оларды КБШ алған кезеңнің кірісіне қосады. Пайда салығын төлейтін украиналық төлеушілерден түскен дивидендтерге, бірлескен инвестициялау институттарын қоспағанда, 5% мөлшерлеме қолданылады. Бірлескен инвестициялау институттарынан және пайда салығын төлемейтін тұлғалардан алынған дивидендтерге 9% мөлшерлеме қолданылады.

Бұл сомалар КБШ-ның түзетілген пайдасына қайталап қосылмайды және бақылаушыға іс жүзінде төленген кезде қайта салық салынбайды. 170.13¹-тармақтың 1 тармақшасына сәйкес 141.4.2 тармақшасында көзделген тәртіппен украиналық заңды тұлға деңгейінде бұрын салық салынған тиісті дивидендтер салық салынатын кіріске қосылмайды. Оларды бөлек есепке алып, бұрын салық салынғанын растайтын құжаттарды сақтауды ұсынамыз.

Әскери алым қашан есептеледі

Жеке тұлғаның КБШ-дан түсетін салық салынатын кірісін СКУ-дың XX бөлімінің 10-кіші бөлімінің 16¹-тармағына сәйкес әскери алым бойынша бөлек тексеру керек. Жалпы жылдық салық салынатын кіріске қосылатын және жылдық декларацияда түпкілікті есептелетін кірістер үшін 1.16 тармақшасы 2025 жылғы 1 қаңтардан бастап есептелген немесе төленген кірістерге 5% мөлшерлемесін белгілейді. 2024 есепті жылындағы тиісті кірістерге, соның ішінде шетелдік кірістерге қатысты бұл норма 1,5% мөлшерлемесін көздейді; мүлікпен жасалған операциялар, мұрагерлік пен сыйлықтарға жекелеген ерекшеліктер қолданылады.

16¹-тармақтың 1.3 тармақшасына сәйкес төлеушілердің тиісті санаты үшін мөлшерлеме соғыс жағдайы тоқтатылған немесе күшін жойған жылдан кейінгі үшінші күнтізбелік жылдан соң келетін жылдың 1 қаңтарынан бастап 1,5% болады. Сондықтан есептеу кезінде кіріс кезеңін және қолданылатын уақыттық норманы белгілеу қажет.

170.13.2.4 тармақшасы бойынша ЖТС-ты КБШ төлеген салыққа азайту тек ЖТС-қа қатысты және әскери алымды осылай азайтуды көздемейді. Алымды қолданбауды 16¹-тармақтың 1.7 тармақшасы бойынша тексеру қажет: ол IV бөлім мен XX бөлімнің 1-кіші бөліміне сәйкес салық салынатын кіріске қосылмайтын, салық салынбайтын немесе нөлдік мөлшерлемемен салық салынатын кірістерді қамтиды, бірақ тікелей аталған ерекшеліктер бар. Атап айтқанда, ерекшеліктерге 170.13¹-тармақтың 3 және 4 тармақшалары бойынша таратудан алынған кірістер кіреді. Сондықтан нақты төлемді ЖТС-тан босату әскери алым қағидаларымен бөлек салыстырылуға тиіс.

Есептеудің шартты мысалы. 2025 жыл үшін салық салынуға тиіс КБШ-ның бөлінбеген пайдасынан бақылаушының кірісі 1 000 000 гривень болсын. Босату, мөлшерлемені қайта есептеу және ЖТС-ты құжатпен расталған азайту негіздері жоқ. ЖТС: 1 000 000 × 18% = 180 000 гривень. Әскери алым: 1 000 000 × 5% = 50 000 гривень. Барлығы: 230 000 гривень. Мысал тек көрсетілген шарттарда қолданылады.

Қағидалар мен мөлшерлемелер СКУ-дың 167-бабында, 170.13 және 170.13¹-тармақтарында, XX бөлімнің 10-кіші бөлімінің 16¹-тармағында берілген.

Толық және қысқартылған есептерді қалай толтыру керек

Нысандар мен толтыру қағидалары Украина Қаржы министрлігінің 25.08.2022 жылғы № 254 бұйрығымен бекітілген. Ол әр КБШ бойынша бөлек толық немесе қысқартылған есеп беруді көздейді. Толтыру кезінде тиісті есеп түрінің бекітілген нысаны мен графалар нөмірлерін пайдаланыңыз.

Толық есептің негізгі графалары

II бөлімнің 22-тармағына сәйкес 22-графаға қаржы жылындағы кіріс, соның ішінде тауарлар мен мүлікті сатудан түскен сома, қызметтер, роялти, пайыздар, сыйлықақылар және өзге сомалар кіреді. Бұл графаны негізгі саудадан түскен кіріспен ғана шектемеңіз. Қызметкерлер санын есепті жылдың соңындағы жағдай бойынша 39².5.3 тармақшасының «з» тармақшасындағы талаппен салыстырыңыз.

25.1-графада салық салуға дейінгі қаржылық нәтиже, 25.2 К-графасында К қосымшасының 03-жолындағы түзетулер сомасы, ал 25.3-графада олардың жиынтығы көрсетіледі. 26-графаның формуласы: 25.3-графа × 17.1-графа ÷ 100. Толтырған кезде қолданылатын босатуды және салық салу қағидаларын ескеріңіз. Босатылған пайда туралы мәлімет пен оның негізі 27–28-графаларда көрсетіледі.

К қосымшасы қаржылық нәтижені түзетуге арналған; ЦП қосымшасы бағалы қағаздармен операцияларға; ТЦ қосымшасы бақыланатын операциялардың бағаларын дербес түзетуге арналған. Украиналық нысандағы ЦП белгісі «цінні папери» — бағалы қағаздар, ал ТЦ белгісі «трансфертне ціноутворення» — трансферттік баға белгілеу дегенді білдіреді. Әр қосымшаның қажеттігін компания операциялары мен Тәртіптің II бөлімінің 25-тармағына сай анықтаңыз. Қосымшалар деректері негізгі есеппен үйлесуге тиіс.

Сомаларды қандай валютамен көрсету керек

Есептегі ақша көрсеткіштері жалпы белгіленген дөңгелектеу қағидасымен, копейкасыз гривеньмен көрсетіледі. Бұл талап № 254 Тәртібінің I бөлімінің 12-тармағында тікелей жазылған; бекітілген нысанның қаржылық графаларында да гривень көрсетілген. 21-графада КБШ қаржылық есептілігінің валютасы болуы ақша графаларының өлшем бірлігін өзгертпейді.

Шетел валютасымен анықталған түзетілген пайданы есепті салық кезеңіндегі Украина Ұлттық банкінің (ҰБ) орташа өлшенген ресми бағамы бойынша қайта есептейді. Бұл бағам 21.2-графада көрсетіледі. Бастапқы сомаларды қаржылық есептілік валютасымен, пайдаланылған бағамды, гривеньдегі көрсеткіштер есебін және дөңгелектеу нәтижелерін сақтауды ұсынамыз. 2 миллион еуро баламасын есепті кезеңнің соңындағы талапты ескере отырып, бөлек есептеңіз.

Қысқартылған есеп нені қамтиды

Қысқартылған нысанға толық есептің қаржылық есебінсіз бақылаушы мен КБШ туралы деректер енгізіледі. Онда үлестер 16-графада, жанама иелену құрылымы 17-графада, нақты бақылау негіздері 18-графада, номиналды ұстаушы деректері 19-графада көрсетіледі. Нөмірлеу толық нысандағыдан өзгеше, сондықтан деректерді тек графа нөміріне қарап көшіруге болмайды.

Жұмыс үшін қосымшалары бар толық есептің және қысқартылған есептің ресми файлдарын пайдалануға болады.

Қатені қалай түзетуге болады

Тиісті кезеңнің соңғы мерзіміне дейін Тәртіптің I бөлімінің 10-тармағына сәйкес «звітний новий» (жаңа есепті) белгісі қойылған толық немесе қысқартылған есеп тапсырылады. Соңғы мерзімнен кейін «уточнюючий» (нақтыланған) белгісі бар есеп беріледі. Екеуінде де бастапқы есептегідей тиісті жыл бойынша толық ақпарат болуға тиіс. Нақтыланған есептің 2 және 3-графаларында бір кезең көрсетіледі.

Түзету декларация көрсеткіштерін өзгертсе, оны да түзету қажеттігін бөлек тексеру керек. Түзетілген есеп тапсыру декларациядағы салық міндеттемесін түзетуді өздігінен алмастырмайды.

Тапсыруға дейін қандай құжаттарды жинау керек

Төмендегі тізім — дәлелдерді дайындау мен сақтау бойынша практикалық ұсыныс. Бұл құжаттардың барлығын жылдық есепке автоматты түрде қосу керек дегенді білдірмейді.

• Резиденттік: тұрғылықты жер, отбасылық және экономикалық байланыстар, болу кезеңдері, өзін-өзі жұмыспен қамту және шетелдегі салық резиденттігі туралы құжаттар.
• Тіркеу және меншік: шетелдік тізілімнен үзінді, құрылтай құжаттары, қатысушылар тізілімі, үлестерді сатып алу немесе иеліктен шығару шарттары, құқықтардың ауысу күнін растайтын құжаттар.
• Бақылау: иелену құрылымы, корпоративтік келісімдер, сенімхаттар, басқару органдарының шешімдері, банктік өкілеттіктер және шарттарды келісу туралы құжаттар.
• Қаржы: шоғырландырылмаған қаржылық есептілік, кірістер мен шығыстардың толық мәліметтері, бастапқы құжаттар, түзету есебі, ауыстырылған залалдар және валютаны қайта есептеу.
• Босату: барлық КБШ-ның жиынтық кіріс есебі, кіріс құрылымы, тиімді мөлшерлеме есебі, компания ресурстары мен қызметін растайтын құжаттар; жария КБШ үшін — тиісті биржа мен оның акциялары немесе үлестерінің листингі туралы растау.
• Пайданы бөлу: төлем жасау туралы шешімдер, алғанын растайтын банктік құжаттар және шетелдік салықтың іс жүзінде төленгенін растайтын құжаттар.
• Тапсыру: оқиғалар туралы хабарламалар, есептер, декларациялар, қосылған файлдар және қабылдау түбіртектері.

Шетелдік бухгалтермен әр құжатты алу күнін, жауапты адамды және көшірмелерді рәсімдеу жолын алдын ала келісуді ұсынамыз. Бухгалтерлік қызмет көрсету шартында бақылаушының бастапқы құжаттарға қол жеткізуін және украиналық есепке арналған толық мәліметтерді дайындауды көздеген жөн.

Электрондық тапсыруды қалай ұйымдастыруға болады

1. Кезең мен КБШ тізімін анықтаңыз. Меншік құрылымын, бақылаудағы өзгерістерді және шетелдік есепті кезеңдердің аяқталу күндерін салыстырыңыз.
2. Қолдағы деректерге қарай нысанды таңдаңыз. Қаржылық есептілікті немесе пайда есебін дайындау мүмкін болмаса, қысқартылған есеп шарттарын тексеріп, толық есепті тапсыруды жоспарлаңыз.
3. Есепті декларациямен салыстырыңыз. Пайда бөлігі, босату негізі және салықты азайту құжаттар мен есептерге сай болуға тиіс.
4. Электрондық қолтаңбаны дайындаңыз. Құжаттарға қол қоятын білікті электрондық қолтаңбаның (БЭҚ) жарамдылығын тексеріңіз.
5. Есепті, қажет қосымшаларды және декларацияны жіберіңіз. Есепті кезеңді және әр файлдың тиісті КБШ-ға қатысты екенін тексеріңіз.
6. Қабылданғанын тексеріңіз. Жіберілген құжаттар мен есеп және декларация бойынша түбіртектерді сақтаңыз.

СКУ-дың 49.5-тармағы жалпы жағдайда соңғы күннің соңғы сағатына дейін электрондық түрде тапсыруға рұқсат береді. Сонымен бірге соғыс жағдайы немесе төтенше жағдай кезінде XX бөлімнің 10-кіші бөлімінің 69-тармағының 69.18 тармақшасы электрондық сервистерді ұсыну мен электрондық құжаттарды қабылдауды жұмыс күндері сағат 8:00-ден 20:00-ге дейін белгілейді. Бұл тармақшадағы ұзартылған операциялық мерзімдер салық шот-фактуралары мен түзету есептеріне қатысты; олар КБШ есептерін тәулік бойы қабылдауды белгілемейді. Түбіртектерді алып, қажет болса техникалық қатені соңғы мерзімге дейін түзету үшін есепті алдын ала жіберуді ұсынамыз.

СКУ-дың 49.9-тармағына сәйкес электрондық декларацияның қабылданғанын растайтын құжаттардың бірі — қабылдау туралы түбіртек. Бас тарту келсе, себебін тексеріп, тиісті бұзушылықтарды түзетіңіз. 49.12.2 тармақшасы 56-бап бойынша бас тартуға шағым беру құқығын көздейді.

КБШ қағидаларын бұзғаны үшін айыппұлдар

Арнайы санкциялар СКУ-дың 120.7-тармағында белгіленген. Кестедегі ЕТМ салық есепті жылының 1 қаңтарындағы жағдай бойынша заңда белгіленген еңбекке қабілетті тұлғаның күнкөріс минимумын білдіреді. Нақты соманы анықтау үшін тиісті жыл мен көрсеткіштің заңмен белгіленген мөлшерін қараңыз.

Айыппұл төлеу есеп пен растайтын құжаттарды тапсыру міндетін сақтайды. Соңғы санкция тиісті айыппұлды төлеу мерзімімен және одан кейінгі 30 күнтізбелік күнмен байланысты. Салық органының сұрауын алу бұл негізді қолдану үшін жеткіліксіз.

Соғыс жағдайы кезінде уақытша босатудың шектері

СКУ-дың XX бөлімінің 10-кіші бөлімінің 72-тармағы 2022 жылғы 1 қаңтардан бастап соғыс жағдайы тоқтатылатын немесе күшін жоятын күнтізбелік айдың соңғы күніне дейін, оны қоса алғанда, жасалған бұзушылықтарды қамтиды.

Айыппұлдан босату 120.7-тармақтың бірінші–сегізінші абзацтарындағы бұзушылықтарды қамтиды. Оған есеп тапсырмау, оны кешіктіру, КБШ-ны немесе белгілі мәліметтерді көрсетпеу және тиісті оқиғалар туралы хабарламау жатады. Шарт — соғыс жағдайы тоқтатылғаннан немесе күшін жойғаннан кейін алты ай ішінде 39²-бап бойынша міндеттерді орындау.

Сұрау бойынша құжат бермеу және айыппұлдан кейін есепті одан әрі тапсырмау санкциялары 120.7-тармақтың кейінгі абзацтарында көрсетілген. 72-тармақ бойынша босату оларды қамтымайды. Сұрау немесе айыппұл туралы шешім алғаннан кейін санкцияның негізі мен міндетті орындау мерзімін бөлек анықтаңыз.

72-тармақ қамтитын 39²-бапқа қатысты бұзушылықтар үшін әкімшілік және қылмыстық жауаптылық та қолданылмайды. Нормада көрсетілген кезеңде 39²-бап бойынша алынған ақпарат пен құжаттарға қолжетімділік шектелген; оларды сол нормада көзделген тәртіппен талап етуге немесе құқық қорғау органдарына беруге болмайды және қылмыстық іс бойынша дәлел ретінде қолданылмайды. КБШ есебіндегі ақпаратқа байланысты міндеттемені анықтау үшін 102-бап бойынша ескіру мерзімі осындай есепті берген күннен басталады.

Практикалық ұсыныс: әр компания мен жыл бойынша орындалмаған міндеттер тізімін жасап, оларды орындау мерзімдерін белгілеңіз. 72-тармақты қолдану үшін нақты бұзушылықты және онда көзделген шарттың орындалуын тексеру қажет.

Салық міндеттерін орындау мүмкін болмағанын қалай растауға болады

XX бөлімнің 10-кіші бөлімінің 69-тармағының 69.1 тармақшасы салық міндетін уақтылы орындау мүмкін болмаған жағдайда, соның ішінде 39²-бап бойынша есеп немесе хабарлама бермегені үшін жауаптылықтан босатуды көздейді. Салық төлеуші осы норма қамтитын міндеттерді соғыс жағдайы тоқтатылғаннан немесе күшін жойғаннан кейін алты ай ішінде орындауға тиіс. Мүмкіндік одан бұрын қалпына келсе, 2022 жылғы 24 ақпаннан бастап мүмкіндік қалпына келгенге дейінгі кезеңде соңғы мерзімі келген, норма қамтитын кешіктірілген міндеттер үшін мүмкіндік қалпына келген айдан кейінгі айдың бірінші күнінен бастап 60 күнтізбелік күн беріледі. Мүмкін еместікті растау рәсімі мен өтініш беру мерзімін № 225 Тәртібі бойынша бөлек тексеріңіз.

Растау рәсімі және жеке тұлғалар мен заңды тұлғалар үшін бөлек құжаттар тізімдері Украина Қаржы министрлігінің 29.07.2022 жылғы № 225 бұйрығымен бекітілген. Нақты мән-жайлардың дәл осы салық төлеушіге дәл осы міндетті соңғы мерзімде орындауға қалай кедергі болғанын көрсету керек. Соғыс жағдайына сілтеме жасау босатудың барлық шартын растамайды.

Қандай мән-жайлар мен құжаттар ескеріледі

№ 225 Тәртібінің II бөлімінің 1–2-тармақтары заңды және жеке тұлғалар үшін бөлек негіздер белгілейді. Салық төлеушінің санаты мен мән-жайларға қарай бұларға құжаттар мен жабдықтардың жоғалуы немесе бүлінуі, оларды пайдалану не қауіпсіз эвакуациялау мүмкін болмауы, тиісті аумақта болу, емделудің белгіленген жағдайлары, әскери қызмет, заңды өкілдің болмауы немесе еңсерілмейтін күштің құжатпен расталған өзге мән-жайлары жатуы мүмкін.

Заңды тұлғада уәкілетті лауазымды тұлғалардың болмауына арнайы талаптар қойылады: меншік иесінің басқа адамдарды тағайындау мүмкіндігінің болмауын, салық салу объектілері немесе декларациялауға арналған көрсеткіштердің жоқтығын және Тәртіпте меншік иесі мен лауазымды тұлғаға қатысты көзделген мән-жайларды ескеру керек. Бухгалтердің жұмыстан кетуінің өзі осы талаптардың орындалғанын білдірмейді.

Құжаттар тиісті негіз бен № 225 бұйрықпен бекітілген тізімге сай таңдалады. Атап айтқанда, тізімдерде емделу немесе әскерге шақыру туралы құжаттар, тұрғылықты жерді растау, мүлік пен құжаттардың жоғалуы, банк, интернет-провайдер немесе электр энергиясын жеткізуші хабарламалары көзделген. Ақша жоқ екенін растайтын көшірме төлеу мүмкіндігін бағалауға қатысты; ол өздігінен есеп жіберу мүмкін болмағанын түсіндірмейді.

СКУ-дың 102.6.1–102.6.5 тармақшаларындағы негіздерді қалай растауға болады

№ 225 Тәртібінің II бөлімінің 2-тармағы СКУ-дың 102.6.1–102.6.5 тармақшаларында көзделген негіздерді бөлек қарастырады. № 225 бұйрығымен бекітілген жеке тұлғаларға арналған құжаттар тізімі оларды растау үшін Қаржы министрлігінің 20.10.2017 жылғы № 861 бұйрығымен бекітілген Тәртіптің II бөлімінің 2-тармағына сілтеме жасайды. Құжаттар нақты жағдайға байланысты.

Шетелде болуды нақты міндетті орындау мүмкін болмауымен байланыстыру керек. № 861 Тәртібінің II бөлімінің 1-тармағы жеке тұлға немесе заңды тұлғаның лауазымды адамы тиісті құжаттарды белгіленген мерзімде жасау және тапсыру мүмкіндігінен айырылуға тиіс екенін талап етеді. № 225 Тәртібі бойынша салық органы да мән-жай, оның салық төлеушіге әсері және соңғы күні міндетті орындау мүмкіндігі арасындағы себептік байланысты белгілейді.

Практикалық ұсыныс: мерзімі өткен әр есеп немесе хабарлама бойынша жеке түсіндірме жасаңыз: соңғы мерзім, кедергі, оның әрекет еткен кезеңі, растайтын құжат және міндетті орындауға әсері. Дәлелдердің түпнұсқаларын Кодексте белгіленген ескіру мерзімі ішінде сақтап, салық органының тиісті талабы бойынша ұсыну керек.

№ 861 Тәртібі бойынша мерзімді ұзарту немен ерекшеленеді

СКУ-дың 102.6–102.8-тармақтары мен № 861 Тәртібі декларация, салық органының шешімін қайта қарау туралы шағым және артық төлемді қайтару туралы өтініш үшін соңғы мерзімдерді ұзартудың бөлек тәртібін белгілейді. Бұл үшін салық төлеуші жазбаша өтініш пен растайтын құжаттарды береді, ал салық органы шешім қабылдайды. Заңды тұлғаның лауазымды адамы үшін қосымша шарт — тиісті мерзімдерде есеп жүргізуге, есептілікті жасауға және тапсыруға, сондай-ақ белгіленген салық міндеттерін орындауға уәкілетті басқа лауазымды тұлғалардың болмауы.

№ 861 Тәртібінің III бөлімінің 1-тармағына сәйкес еркін нысандағы өтініш мән-жайлар аяқталған немесе басталған күннен кейінгі 30 күнтізбелік күн ішінде растайтын құжаттармен бірге тапсырылады. Өтініште негіздеме көрсетіліп, қосымшалар сипатталады және нақты өтініш түріне қажетті мәліметтер беріледі. Оны жеке тапсыруға немесе алынғаны туралы хабарламамен пошта арқылы жіберуге болады.

Құжатпен растау болмаса немесе өтініш талаптары орындалмаса, салық органы оны қарамайды және алғаннан кейін бес жұмыс күнінен кешіктірмей бұл туралы хабарлайды. Тиісті өтініш 20 күнтізбелік күн ішінде қаралады; Тәртіпте көзделген негіздер болса, салық төлеушіге жазбаша хабарлап қарау мерзімін ұзартуға болады, бірақ ол 60 күнтізбелік күннен аспауға тиіс. Декларация тапсыру мерзімі ұзартылған кезеңде тиісті нормаларда көзделген айыппұлдар қолданылмайды.

Соғыс жағдайына байланысты № 225 Тәртібінде көзделген рәсім бойынша өтініш берсеңіз және № 861 Тәртібіндегі құжаттарды пайдалансаңыз, дәл өзіңіз таңдаған рәсімнің мерзімдері мен қағидаларын сақтаңыз. Дәлелдер тізіміне сілтеме жасау № 861 Тәртібінің барлық өзге қағидалары № 225 Тәртібі бойынша берілетін өтінішке автоматты түрде қолданылады дегенді білдірмейді.

№ 225 Тәртібі бойынша өтініште нені көрсету керек және оны қалай беру керек

Өтініш № 225 Тәртібінің II бөлімінің 3-тармағында көзделген деректерді қамтитын еркін нысанда жасалады. Салық төлеушінің деректерін, салық нөмірін, салық мекенжайын, салық органының атауын, күнін, орындалмаған нақты міндеттер мен кезеңдерді және дәлелдерге сілтемесі бар мүмкін еместік негіздемесін көрсетіңіз. Құжаттарды атауы, деректемелері және беттер саны бойынша толық сипаттап, өтінішке қол қойыңыз.

II бөлімнің 8-тармағына сәйкес өтініш пен құжаттарды «Електронний кабінет» (Электрондық кабинет) арқылы электронды түрде жіберуге, салық мекенжайы бойынша салық органына немесе оның кез келген сервистік орталығына қағаз түрінде беруге не алғаны туралы хабарламамен пошта арқылы жіберуге болады.

№ 225 Тәртібі бойынша өтініш мерзімін қалай анықтау керек

Мүмкіндіктің қалпына келгені туралы хабарламада салық төлеуші мен салық органының деректерін, беру күнін, мүмкін еместік туралы соңғы шешімнің деректемелерін және мүмкіндік қалпына келген күнді көрсетіңіз. Бұл хабарлама мерзімін СКУ-дың 69.1 тармақшасына сәйкес мерзімі өткен міндеттерді орындау мерзімімен бірге бақылау керек.

II бөлімнің 7-тармағына сәйкес 3–4-тармақтарда белгіленген мерзімде өтініш пен құжаттарды бермеген немесе міндетті орындау мүмкіндігі бар деген дәлелді шешім қабылданған салық төлеушілер салық міндеттерін уақтылы орындай алады деп есептеледі. Сондықтан босатуды қолданбас бұрын жағдайыңызға нақты қай тармақ қолданылатынын анықтаңыз.

Салық органы өтінішті қалай қарайды

№ 225 Тәртібінің III бөлімінің 1-тармағы бойынша салық органы өтініш пен құжаттарды алған күннен кейінгі күннен бастап 20 күнтізбелік күн ішінде қарайды. Дәлелдер жеткіліксіз болса, осы мерзім ішінде нақты қосымша құжаттарды ұсыну туралы ұсыныспен алдын ала шешім жібереді. Осы рәсімге байланысты қарау мерзімі ұзартылуы мүмкін.

Салық төлеуші қосымша құжаттарды, негіздемелерді немесе түсініктемелерді алдын ала шешімді алған күннен кейінгі күннен бастап 10 күнтізбелік күн ішінде ұсына алады. Салық органы оларды алған күннен кейінгі күннен бастап 20 күнтізбелік күн ішінде қарайды. Салық төлеуші қосымша ештеңе бермесе, шешім ұсынылған материалдар негізінде қабылданады.

Міндетті уақтылы орындау мүмкіндігін немесе мүмкін еместігін дәлелдеу міндеті салық органына жүктеледі. Ол мән-жайлар, олардың нақты салық төлеушіге әсері және міндетті соңғы мерзімде орындау мүмкіндігі арасындағы себептік байланысты белгілеп, негізделген шешім қабылдауға тиіс. III бөлімнің 2-тармағына сәйкес шешімге әкімшілік немесе сот тәртібімен шағым беруге болады.

Практикалық ұсыныс: өтінішті, қосымшалар тізімін, жіберілгенін растайтын құжаттарды, алдын ала және түпкілікті шешімді сақтаңыз. Мүмкіндік қалпына келгеннен кейін салық органына хабарлауды және мерзімі өткен әр міндетті орындауды бөлек жоспарлаңыз.

Салық органының сұрауына қалай жауап беріп, тексеру қорытындысына қалай қарсы уәж білдіруге болады

Сұрау алғанда құқықтық негізін анықтаңыз: СКУ-дың 39²-бабы әртүрлі құжаттарға әртүрлі мерзім белгілейді.

• 39².6.1–39².6.2 тармақшалары бойынша қосымша түсіндірмелер: тиісті түрде куәландырылған құжат көшірмелері бар жауап сұрауды алған күннен бастап екі ай ішінде беріледі.
• 39².6.4.3 тармақшасы бойынша тексеру кезіндегі бастапқы құжаттар: куәландырылған көшірмелер сұрауды алған күннен бастап бір ай ішінде беріледі; қосымша сұрауға — 30 күнтізбелік күн ішінде. Ағылшын тілінде берілген құжаттар үшін бұл норма украин тіліне аударуды талап етпейді.
• 39².3.6 тармақшасы бойынша шетелдік түзетуді растау: куәландырылған көшірмелер сұрауды алған күннен бастап 15 жұмыс күні ішінде беріледі.
• 39².3.2.4 тармақшасы бойынша трансферттік баға белгілеу құжаттамасы: нормада көзделген шарттар болғанда талап алынған күннен бастап 60 күнтізбелік күн беріледі.

Салық органы КБШ-ның үлестес резидент еместермен, Үкімет тізіміндегі мемлекеттер немесе аумақтардағы резидент еместермен және тиісті Үкімет тізіміндегі ұйымдық-құқықтық нысандағы резидент еместермен операциялары бойынша трансферттік баға белгілеу құжаттамасын талап ете алады. Бұл үшін екі шарт бірге орындалуы керек: осындай нақты контрагентпен операция көлемі күнтізбелік жыл ішінде 10 миллион гривеньнен асады, ал КБШ-ның жалпы кірісі күнтізбелік жыл ішінде 150 миллион гривеньнен асады.

Бақылаушы Украинаның талаптарына сай құжаттаманы немесе КБШ юрисдикциясының талаптарына сай, украин тіліне аударылған құжаттаманы таңдай алады. Бұл шектер көрсетілген норма бойынша құжаттаманы талап ету құқығын анықтайды; тиісті операциялар тізімін есепте көрсету міндеті бөлек тексеріледі. Құжаттама берілмесе, салық органы құжаттама және/немесе бастапқы құжат көшірмелері ұсынылмаған кіріс немесе шығыс құнының 30%-ына салық салуға дейінгі пайданы арттырады. Құжаттама 39-бап талаптарына сай болмаса, салық органы осы операциялар бойынша кірістер мен шығыстарды өзі анықтап, пайданы тиісті мөлшерге арттыруға құқылы.

Практикалық ұсыныс: жауапқа тізім жасаңыз: сұрау тармағы, түсіндірме, құжат атауы және қосымша нөмірі. Сұраудың алынған күнін және жауап берілгенін растайтын құжаттарды сақтаңыз.

39².6.4.4–39².6.4.6 тармақшаларына сәйкес бақылаушыға арнайы тексеру екі күнтізбелік жыл ішінде бір реттен жиі жүргізілмеуге тиіс. Оның ұзақтығы алты айдан аспайды; белгіленген негіздер болса, оны тағы алты айға дейін ұзартуға болады. Бұл тексеру СКУ-дың 75-бабы бойынша басқа тексерулерге кедергі келтірмейді. Бақылаушы КБШ-ның тиісті лауазымды тұлғалары мен қызметкерлерін сұрастыруға жәрдемдесуге де тиіс; оны Украинада өткізу мүмкін болмаса, Кодекс бейнеконференцияға рұқсат береді.

Тексеру нәтижесі бойынша акт немесе анықтама жасалған күннен бастап екі жұмыс күні ішінде табыс етілуге тиіс. Бақылаушы актімен келіспесе, 39².6.4.9 тармақшасы алған күннен бастап 30 күнтізбелік күн ішінде қарсылық беруге мүмкіндік береді. Растайтын құжаттарды қарсылықпен бірге немесе салық органымен келісілген кейінгі мерзімде тапсыруға болады. Қарсылықтар алынған күннен кейін келетін 30 жұмыс күні ішінде қаралады.

Осындай тексеру нәтижесі бойынша салық хабарламасы-шешімін қарсылық беру мерзімі аяқталмай тұрып қабылдауға болмайды. Оған шағым беру — СКУ-дың 56-бабы бойынша жеке рәсім. Шешім алғанда осы рәсімнің қолданылатын мерзімін анықтаңыз: актіге қарсылық беру мерзімі оған берілетін шағым мерзімін алмастырмайды.

Есеп дайындауға арналған ресми дереккөздер

• Украинаның 02.12.2010 жылғы № 2755-VI Салық кодексі: 3.2-тармақ пен 14.1.213 тармақшасы — халықаралық шарттар мен резиденттік; 39².1.1–39².1.6 тармақшалары — КБШ мен бақылауды анықтау; 39².2–39².4-тармақтары — салық салу, пайданы есептеу және босату; 39².5.1–39².5.7 тармақшалары — есептер, хабарламалар және заңды тұлға мәртебесі жоқ құрылымдар; 39².6-тармағы — сұраулар мен тексерулер; 49.5, 49.9-тармақтар, 49.12.2 тармақшасы, 49.18.4, 49.18.6 тармақшалары мен 49.20-тармағы — декларация тапсыру; 56-бап — шағымдану; 102-бап, соның ішінде 102.6–102.8-тармақтар — ескіру мерзімдері мен соңғы мерзімдерді ұзарту; 120.7-тармақ — айыппұлдар; 167.1, 167.2-тармақтар, 167.5.4 тармақшасы, 170.11.1–170.11.2 тармақшалары, 170.13 және 170.13¹-тармақтары — жеке тұлғаларға салық салу; 16¹-тармақтың 1.3, 1.7 және 1.16 тармақшалары, 54-тармақ, 69-тармақтың 69.1 және 69.18 тармақшалары мен XX бөлімнің 10-кіші бөлімінің 72-тармағы — әскери алым, өтпелі қағидалар, міндетті орындау мүмкін болмауы, электрондық қабылдау және жауаптылықтың уақытша шарттары.
• Украина Қаржы министрлігінің 25.08.2022 жылғы № 254 бұйрығы: «Бақыланатын шетелдік компаниялар туралы есеп нысанын, бақыланатын шетелдік компаниялар туралы есептің қысқартылған нысанын, бақыланатын шетелдік компаниялар туралы есепті және оның қысқартылған нысанын толтыру мен бақылаушы органға тапсыру тәртібін және кәсіпорын пайдасына салынатын салық декларациясының нысанына өзгерістерді бекіту туралы». Украина Әділет министрлігінде 11.10.2022 күні № 1219/38555 болып тіркелген: бұйрықтың 1-тармағы; Тәртіптің I бөлімінің 5–12-тармақтары, II–III бөлімдері және IV бөлімінің 1–5-тармақтары — бөлек есептер, түзету, көрсеткіштер валютасы, нысан графалары мен қаржылық есептілік; бекітілген толық есеп нысаны мен қосымшалары және қысқартылған есеп нысаны.
• Украина Қаржы министрлігінің 22.09.2021 жылғы № 512 бұйрығы: «Резиденттің шетелдік заңды тұлғадағы үлесті немесе заңды тұлға мәртебесі жоқ құрылымның активтеріндегі, кірісіндегі не пайдасындағы үлеске мүліктік құқықтарды иеленуі (нақты бақылауды бастауы) немесе иеліктен шығаруы (нақты бақылауды тоқтатуы) туралы хабарлама нысанын және оны бақылаушы органға жіберу тәртібін бекіту туралы». Украина Әділет министрлігінде 22.11.2021 күні № 1525/37147 болып тіркелген: бұйрықтың 1-тармағы және бекітілген нысан; Тәртіптің 2–3 және 6–10-тармақтары — төлеушілер санаты, жария КБШ ерекшелігі, мерзім, электрондық жіберу, бөлек хабарламалар мен бас тарту негіздері.
• Украина Министрлер Кабинетінің 16.12.2020 жылғы № 1275 қаулысы: «Украинаның Салық кодексінің 39²-бабының 39².4-тармағының 39².4.2 тармақшасының 39².4.2.2 тармақшасын іске асыру мәселелері»: 1–2-тармақтар мен бекітілген қор биржаларының тізімі — жария КБШ-ға босатуды қолдану үшін биржалар және оның акциялары немесе үлестері тиісті биржаның листингінде болуы туралы міндетті шарт.
• Украина Қаржы министрлігінің 29.07.2022 жылғы № 225 бұйрығы: «Салық төлеушінің Салық кодексінің XX бөлімінің “Өтпелі ережелер” 10-кіші бөлімінің 69-тармағының 69.1 тармақшасында белгіленген міндеттерді орындау мүмкіндігін немесе мүмкін еместігін растау тәртібі мен растайтын құжаттар тізімдерін бекіту туралы». Украина Әділет министрлігінде 25.08.2022 күні № 967/38303 болып тіркелген: бұйрықтың 1-тармағы; Тәртіптің I бөлімінің 1–2, II бөлімінің 1–8 және III бөлімінің 1–3-тармақтары — негіздер, өтініш, мерзімдер, тапсыру жолдары, мүмкіндіктің қалпына келуі, дәлелдерді қарау мен шағымдану; заңды және жеке тұлғаларға, соның ішінде өзін-өзі жұмыспен қамтығандарға арналған бекітілген құжаттар тізімдері.
• Украина Қаржы министрлігінің 20.10.2017 жылғы № 861 бұйрығы: «Салық кодексінің II бөлімінің 9-тарауы 102-бабының 102.6–102.7-тармақтары нормаларын қолдану тәртібін бекіту туралы». Украина Әділет министрлігінде 10.11.2017 күні № 1373/31241 болып тіркелген: бұйрықтың 1-тармағы; мерзімді ұзарту шарттары мен растайтын құжаттар — II бөлімнің 1–4-тармақтары; өтініш мерзімі, мазмұны мен берілуі — III бөлімнің 1–6-тармақтары; өтінішті қарау және декларация тапсырудың ұзартылған мерзімі ішінде айыппұл қолданбау — IV бөлімнің 1–4-тармақтары.